
„Pierwotna obustronna gonartroza” oznacza zwyrodnienie obu kolan, dla którego nie wskazano jednej konkretnej przyczyny. Sam zapis nie określa stopnia uszkodzenia stawów ani tego, czy potrzebna będzie operacja.

W opisach badań i dokumentacji medycznej możesz spotkać kilka nazw oraz skrótów:
| Określenie z dokumentacji | Co oznacza? |
|---|---|
| Gonartroza | Choroba zwyrodnieniowa stawu kolanowego. |
| Gonarthrosis | Łacińska nazwa gonartrozy, używana w dokumentacji medycznej. |
| Pierwotna | Nie wskazano jednej konkretnej przyczyny zmian, takiej jak wcześniejszy uraz czy inna choroba. |
| Wtórna | Zwyrodnienie rozwinęło się w następstwie określonego problemu, np. urazu, uszkodzenia łąkotki lub choroby zapalnej. |
| Obustronna | Zmiany dotyczą obu kolan. |
| Jednostronna / prawostronna / lewostronna | Zmiany dotyczą jednego kolana; określenia „prawostronna” i „lewostronna” wskazują stronę. |
| Gonarthrosis l. dex. / l. sin. | Gonartroza prawego lub lewego kolana: dextra oznacza stronę prawą, a sinistra lewą. |
| Gonarthrosis bilateralis | Gonartroza obustronna. |
| M17 | Kod grupy rozpoznań „gonartroza” w klasyfikacji ICD-10. |
| M17.0 | Pierwotna obustronna gonartroza. |
| M17.1 | Inne pierwotne gonartrozy. |
| M17.9 | Gonartroza nieokreślona – bez doprecyzowania jej typu. |
Cyfra po kropce w kodzie M17 określa kategorię rozpoznania, a nie stopień zaawansowania choroby. M17.0 nie oznacza zatem najłagodniejszych zmian, a M17.9 najcięższych.
Podobnie określenie „pierwotna obustronna” nie mówi, jak silny będzie ból. U jednej osoby zmiany powodują niewielki dyskomfort przy chodzeniu po schodach, a u innej utrudniają codzienne spacery. O wyborze leczenia decydują dolegliwości, sprawność i wyniki badania, a nie sama nazwa w dokumentacji.
Jeśli nie masz jeszcze rozpoznania, a szukasz przyczyny dolegliwości, zacznij od poradnika ból kolana - przyczyny i leczenie.
Różnica między gonartrozą pierwotną a wtórną dotyczy przyczyny zmian, nie ich nasilenia. Obie postacie mogą powodować zarówno niewielkie, jak i znaczne dolegliwości u pacjenta.

Gonartroza pierwotna rozwija się bez jednego wyraźnego zdarzenia, od którego zaczęła się choroba. Znaczenie mają zmiany zachodzące z wiekiem, wieloletnie obciążenie stawu, budowa kończyny oraz predyspozycje rodzinne. To najczęstsza postać gonartrozy.
Gonartroza wtórna ma uchwytną przyczynę. Może rozwinąć się po urazie kolana, uszkodzeniu łąkotki lub więzadła, zapaleniu stawu czy w przebiegu choroby metabolicznej. Jej podłożem bywa też nieprawidłowa oś kończyny, która przez lata przeciąża jeden przedział kolana.
Dla pacjenta najważniejsze jest to, że w gonartrozie wtórnej można wskazać czynnik, na który czasem da się również wpłynąć. Znaczenie mogą mieć korekta obciążenia, poprawa sposobu poruszania się lub leczenie choroby podstawowej.
Przy gonartrozie pierwotnej skupiamy się przede wszystkim na obciążeniu stawu i sile mięśni. W obu przypadkach plan leczenia można stworzyć po dokładnym badaniu i wywiadzie medycznym.
Najczęstsze objawy gonartrozy to ból kolana, sztywność po bezruchu i stopniowe ograniczenie ruchomości. Choroba rozwija się latami, dlatego pierwsze dolegliwości łatwo przypisać zmęczeniu lub przeciążeniu.
Pacjenci najczęściej zauważają:
Dolegliwości często mają charakterystyczny rytm: po wstaniu kolano jest sztywne, po rozruszaniu pojawia się poprawa, a wieczorem ból wraca po całym dniu obciążania.
Ból wybudzający w nocy, niezależny od obciążenia, oraz gorące, mocno obrzęknięte kolano wymagają osobnej oceny lekarskiej. Nie należy automatycznie przypisywać takich objawów rozpoznanej wcześniej gonartrozie.
Gonartroza zwykle rozwija się pod wpływem kilku czynników jednocześnie. Znaczenie mają zarówno właściwości samego stawu, jak i sposób jego codziennego obciążania.
Do czynników sprzyjających zmianom zwyrodnieniowym należą:
Przeciążenie kolana nie zawsze zaczyna się w samym kolanie. Osłabione mięśnie pośladkowe lub ograniczona ruchomość biodra mogą zmieniać sposób obciążania stawu kolanowego. Dlatego podczas badania oceniamy całą kończynę i sposób chodzenia, a nie tylko bolesne miejsce.
Tempo rozwoju gonartrozy jest indywidualne i nie da się go przewidzieć na podstawie samego rozpoznania. U części osób zmiany widoczne w badaniach przez lata nie powodują większych dolegliwości. U innych ból narasta w ciągu kilkunastu miesięcy.
W opisach badań zaawansowanie zwyrodnienia często przedstawia się w stopniach: od niewielkich zmian po znaczne zwężenie szpary stawowej i wyraźne zmiany kostne. Taka ocena opisuje jednak wygląd stawu, a nie bezpośrednio nasilenie bólu.
W gabinecie spotykamy zarówno osoby z zaawansowanymi zmianami i umiarkowanymi dolegliwościami, jak i pacjentów, u których niewielkim zmianom towarzyszy codzienny ból. Leczenie dobieramy do objawów i sprawności, uwzględniając wyniki badań obrazowych.
Na dalszy przebieg choroby wpływają m.in.:
To obszary, nad którymi można pracować w ramach leczenia i codziennych nawyków.

Lekarz rozpoznaje gonartrozę na podstawie rozmowy z pacjentem i badania klinicznego, a badania obrazowe pomagają potwierdzić zmiany oraz ocenić ich zaawansowanie.
Podczas wizyty lekarz sprawdza zakres zgięcia i wyprostu, obecność płynu w stawie, bolesność okolicy szpary stawowej oraz siłę mięśni uda. Ocenia również ustawienie kończyny podczas stania i chodzenia, a także pracę biodra i stopy.
Poszczególne badania obrazowe dostarczają różnych informacji:
| Badanie | Co pozwala ocenić? |
|---|---|
| USG kolana | Płyn w stawie, tkanki miękkie, ścięgna i przyczepy oraz torbiel w dole podkolanowym. Umożliwia także ocenę tkanek podczas ruchu. |
| RTG kolana | Kości, szerokość szpary stawowej i zaawansowanie zmian zwyrodnieniowych. Odpowiednie zdjęcia pomagają również ocenić oś kończyny. |
| Rezonans magnetyczny | Szczegółowy obraz chrząstki, łąkotek i więzadeł, gdy potrzebna jest ich dokładniejsza ocena. |
W CRS Clinic USG wykonujemy na miejscu, podczas konsultacji, bez osobnego terminu i skierowania. RTG oraz rezonans magnetyczny wykonuje się poza naszą kliniką, na skierowanie od lekarza prowadzącego.
Sam obraz stawu nie wystarcza do ustalenia leczenia. Zmiany zwyrodnieniowe występują również u osób, które nie odczuwają bólu. Dlatego wynik badania zawsze zestawiamy z dolegliwościami i codziennym funkcjonowaniem pacjenta.
Gonartrozy nie można wyleczyć w znaczeniu cofnięcia zmian zwyrodnieniowych i przywrócenia zużytej chrząstki do pierwotnego stanu. Nie oznacza to jednak, że trzeba pogodzić się z bólem i coraz mniejszą sprawnością.
Leczenie ma dwa główne cele: zmniejszyć dolegliwości i jak najbardziej spowolnić postępowanie choroby. U wielu osób odpowiednio prowadzone leczenie zachowawcze pozwala przez lata funkcjonować bez konieczności operacji.
Możliwe efekty zależą m.in. od zaawansowania zmian, codziennego obciążenia kolana i jego sprawności. Lekarz ocenia je po badaniu, dlatego obietnice „odbudowy stawu” nie powinny zastępować indywidualnej diagnozy.

Podstawą nieoperacyjnego leczenia gonartrozy jest fizjoterapia i praca nad obciążeniem kolana. W zależności od dolegliwości lekarz może uzupełnić plan o zabiegi małoinwazyjne wykonywane pod kontrolą USG.
Zabieg rozważa się m.in. wtedy, gdy ból utrudnia ćwiczenia lub sama fizjoterapia nie zapewnia wystarczającej poprawy.
| Metoda | Na czym polega? | Cena |
|---|---|---|
| Blokada przeciwbólowa stawu | Iniekcja przeciwzapalna, której celem jest zmniejszenie bólu i stanu zapalnego. | 300 zł |
| Blokada diagnostyczna | Pomaga ocenić źródło bólu i reakcję pacjenta na czasowe zablokowanie jego przewodzenia. Jest wykonywana przy kwalifikacji do kriolezji. | 600 zł |
| Kwas hialuronowy | Poprawia poślizg w stawie. Rekomendacje dotyczące jego rutynowego stosowania nie są jednoznaczne. | 400 zł - 1400 zł |
| Osocze bogatopłytkowe (PRP) | Iniekcja preparatu uzyskanego z krwi pacjenta. Nie jest metodą przywracającą całkowicie zużytą chrząstkę. | 1300 zł - 1700 zł |
| Kriolezja stawu kolanowego | Wyłącza przewodzenie bólu przez nerwy czuciowe zaopatrujące staw. | 2490 zł |
Blokada przeciwbólowa i blokada diagnostyczna to dwa odrębne zabiegi. Pierwsza służy leczeniu bólu i stanu zapalnego. Druga pomaga w kwalifikacji do dalszego leczenia, w tym kriolezji. Z tego wynikają również różnice w cenie. Koszty zabiegów i konsultacji znajdziesz na stronie cennika CRS Clinic.
Przy bólu zwyrodnieniowym, którego nie udaje się wystarczająco opanować innymi metodami, lekarz może rozważyć kriolezję kolana. Jej skuteczność wynosi 90%, a średni okres bez bólu to około 12 miesięcy u prawidłowo zakwalifikowanych pacjentów.
Kriolezja nie odbudowuje chrząstki ani nie zastępuje operacji, gdy istnieją do niej wskazania. Jej celem jest ograniczenie bólu i poprawa możliwości codziennego funkcjonowania.
Pełna ścieżka kwalifikacji i leczenia obejmuje:
Łączny koszt tej ścieżki leczenia wynosi 3490 zł.
Blokada diagnostyczna jest istotną częścią kwalifikacji. Brak poprawy po blokadzie wymaga ponownej oceny źródła dolegliwości i zasadności wykonania kriolezji.
Więcej o dostępnych możliwościach leczenia kolana przeczytasz w poradniku o nieoperacyjnym leczeniu schorzeń kolana. Osobno omawiamy też zastrzyki z kwasu hialuronowego do kolana.
Fizjoterapia pomaga poprawić sposób obciążania kolana, siłę mięśni i zakres ruchu. Dlatego jest podstawowym elementem planu leczenia, a nie jedynie dodatkiem do zabiegów.
Praca z fizjoterapeutą skupia się na trzech obszarach:
W naszej klinice sesja fizjoterapeutyczna trwa 45 minut i kosztuje 230 zł. Plan powstaje po badaniu i jest dostosowany do sprawności, dolegliwości oraz potrzeb pacjenta. Gotowy zestaw ćwiczeń z internetu nie zawsze odpowiada tym potrzebom.
Fizjoterapia może uzupełniać leczenie zabiegowe. Zmniejszenie bólu po iniekcji lub kriolezji ułatwia rozpoczęcie albo kontynuowanie ćwiczeń. Warto wykorzystać tę poprawę, ponieważ sam zabieg nie zmienia codziennego sposobu obciążania stawu.
Rehabilitacja przy gonartrozie wymaga regularności także po zakończeniu wizyt. Po etapie pracy z terapeutą pacjent kontynuuje dobrane ćwiczenia samodzielnie. Wizyty kontrolne pomagają dostosować plan, gdy zmienia się poziom aktywności lub wracają dolegliwości.
Operację rozważa się wtedy, gdy leczenie zachowawcze nie daje wystarczającej poprawy, a ból i ograniczenie ruchu utrudniają codzienne życie.
Decyzję podejmuje lekarz wspólnie z pacjentem. Nie wynika ona automatycznie z kodu M17 ani z samego stopnia zmian widocznych na RTG.
Jeśli badanie wskazuje na potrzebę leczenia operacyjnego, mówimy o tym wprost i kierujemy pacjenta do ośrodka operacyjnego. Operacje kolana odbywają się poza CRS Clinic.
Więcej informacji znajdziesz w poradnikach o endoprotezie kolana i rehabilitacji po operacji oraz o alternatywach dla endoprotezy kolana.
Codzienne postępowanie przy gonartrozie powinno wspierać sprawność mięśni i ograniczać nadmierne obciążenie stawu. Najważniejsze są regularność i dostosowanie aktywności do możliwości kolana.
Warto zadbać o trzy rzeczy:
Głębokie przysiady, długie klęczenie, bieganie po twardym podłożu i dźwiganie ciężarów przy zgiętych kolanach mogą zwiększać obciążenie stawów. Zakres takich aktywności warto omówić z fizjoterapeutą.
Unikaj zarówno całkowitej rezygnacji z ruchu, jak i prób „rozchodzenia” silnego bólu na siłę. Celem jest utrzymanie aktywności w zakresie, który Twoje kolano toleruje.
Leczenie gonartrozy w CRS Clinic zaczynamy od wywiadu medycznego, badania klinicznego i diagnostyki USG wykonywanych podczas tej samej konsultacji. Wizyta trwa około 30 minut i kosztuje 400 zł.
Na podstawie rozmowy, badania i dostępnych wyników lekarz ustala dalsze postępowanie. Jeśli potrzebne jest dodatkowe obrazowanie, kieruje na odpowiednie badania.
Pracujemy nieoperacyjnie, wykorzystując kontrolę obrazowania USG podczas zabiegów. Od 2018 roku wykonaliśmy ponad 5000 zabiegów sonochirurgicznych, podczas których lekarz obserwuje w USG położenie igły i miejsce podania preparatu lub działania narzędzia.

Najpierw ustalamy rozpoznanie, a następnie dobieramy metodę leczenia. W gonartrozie plan obejmuje pracę nad obciążeniem stawu i sprawnością mięśni, a w razie wskazań również zabieg. Dzięki temu leczenie uwzględnia zarówno ból, jak i sposób codziennego funkcjonowania kolana.
Jeżeli objawy opisane w poradniku brzmią znajomo, konsultację można umówić pod numerem: +48 516 167 506 | Pon-Pt 07:30-21:30 · Sob 09:00-13:00 | CRS Clinic Aleja Solidarności 171 | 00-877 Warszawa
Stosuje się te same metody, ale inaczej planuje leczenie. Przy zmianach w obu kolanach trudniej odciążyć jedną nogę, przenosząc ciężar na drugą. Duże znaczenie mają więc masa ciała, siła mięśni i sposób chodzenia. Zabiegi zwykle wykonuje się etapami, a ich kolejność lekarz ustala po zbadaniu obu stawów.
Stabilizator lub orteza mogą być pomocne okresowo, np. przy większym obciążeniu lub nasileniu dolegliwości. Nie zastępują jednak ćwiczeń wzmacniających mięśnie. Rodzaj zaopatrzenia oraz czas jego używania warto ustalić z lekarzem lub fizjoterapeutą, aby odpowiadały potrzebom kolana i nie ograniczały niepotrzebnie jego aktywności.
Chondropatia oznacza uszkodzenie chrząstki stawowej. Taki zapis wskazuje, że obok rozpoznania zwyrodnienia opisano również stan chrząstki. Samo dodanie tego określenia nie oznacza automatycznie cięższej choroby, a jest jedynie doprecyzowaniem wyniku badania.
Zwężenie szpary stawowej oznacza zmniejszenie odstępu między powierzchniami kości widocznego na RTG, co w gonartrozie wiąże się z utratą chrząstki. Opis może wskazywać, w którym przedziale kolana zmiana jest największa, np. przyśrodkowym lub bocznym. Pomaga to ocenić rozkład zmian i obciążeń w stawie.
Tak. Gonartroza i artroza kolana oznaczają chorobę zwyrodnieniową stawu kolanowego. W dokumentacji możesz również spotkać łacińską nazwę „gonarthrosis” oraz kod M17.
Tak. Jazda na rowerze pozwala poruszać kolanem bez uderzeń charakterystycznych dla części innych aktywności. Ważne są odpowiednia wysokość siodełka, lekkie przełożenie i komfortowy zakres ruchu. Czas oraz intensywność jazdy warto dostosować z fizjoterapeutą, szczególnie przy zaawansowanych zmianach.
Nagły obrzęk, ocieplenie kolana lub wyraźnie silniejszy ból wymagają oceny lekarskiej. Nie należy zakładać, że to wyłącznie nasilenie gonartrozy. Przyczyna może być inna, a badanie i USG pomagają ocenić m.in., czy w stawie zgromadził się płyn.
Samo rozpoznanie gonartrozy ani kod M17 nie przesądzają o uzyskaniu orzeczenia lub renty. Znaczenie ma wpływ choroby na sprawność i codzienne funkcjonowanie, oceniany w odpowiednim postępowaniu orzeczniczym. Istotna jest dokumentacja medyczna pokazująca nie tylko rozpoznanie, ale również wynikające z niego ograniczenia.

Zajmuje się zarówno operacyjnym jak i zachowawczym leczeniem urazów, schorzeń i przeciążeń w obrębie stawów kończyny dolnej i górnej.
Szczególnym obszarem zainteresowania i rozwijania specjalistycznej praktyki jest leczenie zachowawcze poprzez zastosowanie tzw. sonochirurgii - wykonywania mało inwazyjnych zabiegów pod kontrolą ultrasonografu (USG). Zabiegi sonochirurgiczne mogą być alternatywą dla zabiegu operacyjnego lub skuteczną metodą obniżania dyskomfortu i poziomu bólu np. w trakcie leczenia choroby zwyrodnieniowej.
W razie potrzeby, już w trakcie pierwszej konsultacji, przeprowadza zabiegi sonochirurgiczne u pacjentów z następującymi schorzeniami:
Państwowy Egzamin Specjalizacyjny zdał z jednym z najwyższych wyników w Polsce. Stale podnosi swoje kwalifikacje w ramach szkoleń, kursów i staży. Uczestnik licznych kursów zawodowych m.in. z ultrasonografii narządu ruchu, leczenia schorzeń stawu kolanowego, biodrowego, ręki, nadgarstka, stawu łokciowego.
Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Chirurgii Ręki oraz zasłużonym Honorowym Dawcą Krwi.
W CRS Clinic wykonuje m. in. kriolezję kolana i kriolezję biodra oraz inne zabiegi sonochirurgiczne.

W CRS Clinic prowadzi konsultacje ortopedyczne połączone z diagnostyką ultrasonograficzną (USG) oraz leczeniem małoinwazyjnym w zakresie schorzeń takich jak:
W swojej pracy wykorzystuje zabiegi sonochirurgiczne, czyli małoinwazyjne procedury wykonywane pod kontrolą USG, które stanowią skuteczną alternatywę dla leczenia operacyjnego. Zajmuje się również wykonywaniem iniekcji dostawowych i okołostawowych (m.in. kwas hialuronowy, osocze bogatopłytkowe PRP) wspomagających proces regeneracji tkanek i odbudowy stawów.
Od ponad pięciu lat pracuje w Oddziale Urazowo-Ortopedycznym Szpitala Praskiego w Warszawie, gdzie zdobywa doświadczenie w diagnostyce oraz leczeniu chorób i urazów stawów — w tym stawu kolanowego, biodrowego, barkowego, łokciowego oraz nadgarstkowego. W ramach praktyki szpitalnej wykonuje również zabiegi operacyjne, co pozwala mu kompleksowo kwalifikować pacjentów zarówno do leczenia zachowawczego, jak i operacyjnego.
Szczególnym obszarem jego zainteresowań jest chirurgia kończyny górnej, zwłaszcza leczenie urazów i schorzeń obręczy barkowej. Specjalizuje się w małoinwazyjnych procedurach artroskopowych oraz w protezoplastyce stawu łopatkowo-ramiennego.
Stale rozwija swoje kompetencje zawodowe, uczestnicząc w licznych szkoleniach i konferencjach międzynarodowych — m.in. we Francji, Turcji, Grecji, Niemczech i Austrii. Jest członkiem Polskiego Towarzystwa Barku i Łokcia oraz Polskiego Towarzystwa Artroskopowego.
Konsultuje pacjentów w języku angielskim i hiszpańskim.
Ukończone kursy i szkolenia:
Kurs kadawerowy - protezoplastyka stawu ramiennego (2022, 2023, 2024)
Kurs Ultrasonografii narządu ruchu (2022)
Kurs Iniekcji Dostawowych pod kontrolą USG (2022)
Kursy artroskopii kończyny górnej (2023, 2024)
Berlin International Shoulder Course (2021, 2023, 2025)
Ocena MRI stawu ramiennego i kolanowego (2022, 2024)
Kurs chirurgii ręki oraz chirurgii rekonstrukcyjnej (2025)
Również leczy ścięgno Achillesa metodą Elektrolizy EPI.
Twoja wiadomość dotarła do naszej rejestracji.
Oddzwonimy tak szybko, jak to możliwe.

